Φρούριο Νυμφαίας στης Κομοτηνή στη Κομοτηνή

Το Φρούριο Νυμφαίας (γνωστό και ως Καλές της Νυμφαίας) είναι ένα οχύρωμα ύστερης βυζαντινής περιόδου (1057-1453) 8 χλμ βορείως της Κομοτηνής στην Θράκη.

Το φρούριο είναι τετραγωνικής δομής και στο παρελθόν υπήρχαν τέσσερις κυλινδρικοί πύργοι σε κάθε γωνία. Σήμερα σώζονται κυρίως τα ερείπια της νότιας οχύρωσης. Η οχύρωση φτάνει τα 5 μέτρα ύψος με πάχος 1,8μέτρα. Η συνολική οχύρωση είχε περίμετρο 200 πόδια. Το φρούριο έλεγχε το πέρασμα από την πεδιάδα της Φιλιππούπολης μέσω της οροσειράς της Ροδόπης προς την πεδιάδα της Κομοτηνής

Διαβάστε Περισσότερα »

Κάστρο της Γκίμπραινας στη Δαδιά Έβρου

Στη μέση του Δάσους της Δαδιάς, μέσα στα όρια της προστατευόμενης περιοχής, στο ψηλότερο σημείο ενός βραχώδους λόφου, βρίσκονται τα λίγα απομεινάρια ενός παμπάλαιου Βυζαντινού κάστρου, του κάστρου της Γκίμπραινας (ή Γκίμπρενας) ή Γκιούμπρας, όπως το λένε οι ντόπιοι.

Η Γκίμπραινα είναι ο πιο ψηλός λόφος στην περιοχή του δάσους της Δαδιάς και βρίσκεται περί τα 3 χλμ από το τουριστικό περίπτερο προς τα νοτιοδυτικά, στην καρδιά του δάσους. Το δάσος, ως γνωστόν, είναι το πιο σημαντικό καταφύγιοα αρπακτικών πτηνών στην Ευρώπη και εδώ και μερικά χρόνια η περιήγηση σε αυτό με ιδιωτικό αυτοκίνητο και χωρίς συνοδό απαγορεύεται.

Το κάστρο αυτό αποτελούσε μέρος μιας μακράς σειράς οχυρωματικών έργων που κατασκεύασε ο αυτοκράτορας Ιουστινιανός σε στρατηγικές τοποθεσίες για να εμποδίζουν την κάθοδο επιδρομέων προς τον Nότο και να προσφέρουν καταφύγιο στους κατοίκους της περιοχής. Πιθανότατα πρόκειται για το φρούριο της Ισγίπερας που αναφέρει ο βυζαντινός χρονογράφος και ιστορικός Προκόπιος στο βιβλίο του «Περί Κτισμάτων».

Στις πλαγιές της Γκίμπραινας υπάρχουν αρκετές σπηλιές, ανεξερεύνητες ακόμη, που χρησιμοποιήθηκαν σαν λημέρια από τους αρματωλούς στους αγώνες τους κατά των Τούρκων και πιο πρόσφατα από τους μαχητές της Αντίστασης στα χρόνια της Κατοχής. Η Γκίμπραινα επίσης υπήρξε θέατρο επιχειρήσεων κατά τον εμφύλιο. Το κάστρο και οι πολεμιστές που πέρασαν από εκεί έχουν γίνει αντικείμενο πολλών λαϊκών παραδόσεων και τραγουδιών.

Ο θρύλος λέει πως κάποτε ένας από τους δύο άρχοντες του Διδυμοτείχου, ο Δήμος, έστειλε την αδερφή του την Παγώνα να φέρει ένα κομμάτι βράχου από τον λόφο ώστε αυτός να αποτελέσει το θεμέλιο λίθο του κάστρου του Διδυμοτείχου. Η Παγώνα όμως καθυστέρησε πολλές μέρες και τα έργα δεν μπορούσαν να περιμένουν. Ο Δήμος λοιπόν έστειλε αγγελιοφόρο για να της πει να γυρίσει. Τη συνάντησε λίγο έξω από το Σουφλί όπου και παράτησε την πέτρα. Η πέτρα αυτή βρισκόταν εκεί μέχρι και το 1924 οπότε και καταστράφηκε με την κατασκευή του δρόμου. Μια από τις τρύπες λοιπόν επάνω στο λόφο από όπου η αδερφή του άρχοντα πήρε την πέτρα ονομάζεται της "Παγώνας η τρύπα".

Πηγή: www.kastra.eu

Διαβάστε Περισσότερα »

Κάστρο Πόταμου (Κάστρο Άβαντα) στον Έβρο

Στον επαρχιακό δρόμο που οδηγεί από την Αλεξανδρούπολη προς το χωριό Άβαντα, στην ενδοχώρα, βόρεια της Αλεξανδρούπολης, πάνω έναν λοφίσκο, βρίσκονται τα εντυπωσιακά ερείπια μεσαιωνικού φρούριου, από το οποίο σώζονται τρεις τετράγωνοι πύργοι και, σε ορισμένα σημεία, διπλό τείχος.

Η κατασκευή του κάστρου μάλλον έγινε για να προστατευθεί η παραθαλάσσια περιοχή -και ειδικά η Τραϊανούπολη- από τις επιδρομές των Βουλγάρων και λοιπών βαρβάρων από το Βορρά.

Επιπλέον, το σημείο που είναι χτισμένο ελέγχει μια από τις διαβάσεις από την πεδιάδα της Κομοτηνής προς τα ανατολικά.

Η προέλευση του κάστρου δεν είναι ξεκάθαρη. Στην περιοχή βρέθηκαν και ίχνη οικισμού και οχυρώσεων προϊστορικής και αρχαϊκής περιόδου. Επίσης είναι βέβαιο ότι η τοποθεσία ήταν οχυρωμένη κατά τη Πρώτη Βυζαντινή περίοδο και ίσως από πιο πριν, από τους ρωμαϊκούς χρόνους.

Σύμφωνα με την επικρατέστερη άποψη, τα απομεινάρια του κάστρου προέρχονται από οικοδόμημα που έγινε από τους Γατελούζους, τους Γενουάτες κυρίαρχους της περιοχής κατά το 13ο αιώνα.

Νεότερες απόψεις ταυτίζουν το φρούριο με τη Βυζαντινή Περιστεριά.

Πηγή: www.kastra.eu

Διαβάστε Περισσότερα »

Το Κάστρο του Κοσκινά (ή Κάστρο της Νικαριάς ή Κάστρο της Μεσαριάς) στην Ικαρία

Το Κάστρο του Κοσκινά (ή Κάστρο της Νικαριάς ή Κάστρο της Μεσαριάς) βρίσκεται στο χωριό Κοσοίκια του Ευδήλου, στο μέσο περίπου του νησιού και αποτελούσε το ισχυρότερο οχυρωματικό έργο της Βυζαντινής πόλης Δολίχης. Κατασκευάστηκε από τους Βυζαντινούς στην κορυφή κωνικού λόφου τον 10ο αι. και -όπως μπορούμε να συμπεράνουμε από την μικρή του έκταση- προοριζόταν για την εγκατάσταση μικρής στρατιωτικής μονάδας που επέβλεπε από την προνομιακή αυτή θέση ολόκληρη την γύρω περιοχή και τους θαλάσσιους δρόμους. Σώζεται σε αποσπασματική κατάσταση το τείχος που περιβάλλει την κορυφή του λόφου με είσοδο στη βόρεια πλευρά του, ενώ στο εσωτερικό του λόφου διατηρείται ο ναός του Αγίου Γεωργίου του Δοργανά, μονόκλιτη καμαροσκεπής βασιλική, στο εσωτερικό της οποίας διατηρούνται κίονες αρχαίων κτισμάτων. Στην ομαλή βορειοδυτική κλιτύ του λόφου, κάτω από το κάστρο, διατηρούνται ίχνη οικισμού. Το Κάστρο ενισχύθηκε την εποχή που το νησί περιήλθε στην κατοχή των Γενουατών (1362-1481), ερημώθηκε όμως όταν οι Γενουάτες-υπό τον κίνδυνο της εξάπλωσης των Τούρκων-αποφάσισαν να εγκαταλείψουν το νησί και να αποσυρθούν στη Χίο. Η Ικαρία περιήλθε στη συνέχεια στην εξουσία των Ιωαννιτών Ιπποτών της Ρόδου μέχρι τα μέσα του 16ου, όταν κυριάρχησαν πλέον οι Τούρκοι. Η ιστορία του Κάστρου έχει αποτυπωθεί σε θρύλους και μεσαιωνικά δημοτικά τραγούδια που ακόμη και σήμερα διατηρούνται στην Ικαρία, με πιο γνωστή τη «ρίβα του Κάστρου της Νικαριάς», όπου περιγράφεται η άλωση των κάστρων της Ικαρίας από τους Γενουάτες.

Συντάκτης: Ευαγγελία Μαυρίκου

Διαβάστε Περισσότερα »